Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) her gün uyarı seviyesini yükseltiyor.
Kovit-19 sonrası Afrika kökenli Maymun Çiçeği (Mpox) virüsünün dünyayı tehdit ettiğinin altı çiziliyor.
Çiçeği burnunda Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, “Türkiye’de henüz bir vaka görülmedi. İnşallah da görülmez” dedikten 24 saat sonra, Ankara’da 4 kişinin Maymun Çiçeği virüsü bulaşımı nedeniyle tedavi altında olduğuna dair iddialar geldi. Ardından bu iddiaların gerçeği yansıtmadığı ifade edildi Ankara Sağlık İl Müdürlüğü tarafından. Dileğimiz ve temennimiz Türkiye’de bu virüsün görülmemesi yönünde elbette. Ancak Kovit-19 günlerini hatırlarsak, bir biçimde bizim ülkemize gelmesi de olası. Realite bu.
Demokratik Kongo Cumhuriyeti kökenli bu viral hastalık, çoğunlukla yakın temas yoluyla insanlar arasında ve bazen de mpox'lu bir kişinin dokunduğu nesneler ve yüzeyler yoluyla insanlara yayılabiliyor.
MPox'un yaygın belirtileri arasında iki ila dört hafta süren ve ateş, baş ağrısı, kas ağrıları, sırt ağrısı, düşük enerji ve şişmiş lenf düğümleri ile başlayabilen veya bunları takip edebilen döküntüler yer alır.
Döküntü kabarcıklara benzer ve yüzü, avuç içlerini, ayak tabanlarını, kasıkları, genital ve/veya anal bölgeleri, ağzı, boğazı veya gözleri etkileyebilir. Yaraların sayısı bir ila birkaç bin arasında değişebilir.
Bilim insanlarının bildiği bir şey varsa o da virüsün Mpox'lu bir kişinin dokunduğu giysiler, yatak takımları, havlular, nesneler, elektronik cihazlar ve yüzeylerde bir süre daha kalmasının mümkün olduğudur. Bu eşyalarla temas eden bir başkası, ellerini yıkamadan önce gözlerine, burnuna ve ağzına dokunarak virüsü kapabilir.
İnsanlardan hayvanlara bulaşma: Birçok hayvan türünün virüse duyarlı olduğu bilindiğinden, virüsün farklı ortamlarda insanlardan hayvanlara yayılma potansiyeli vardır.
Hayvanlardan insanlara bulaşma: Bazı maymun türleri veya ağaç sincabı gibi karada yaşayan bir kemirgen gibi virüsü taşıyan bir hayvanla fiziksel temasta bulunan bir kişide de Mpox gelişebilir. Bu tür bir maruziyet ısırık veya çizik yoluyla ya da avlanma, deri yüzme, tuzak kurma veya yemek hazırlama gibi faaliyetler sırasında meydana gelebilir. Virüs, iyice pişirilmemiş kontamine etin yenmesi yoluyla da bulaşabilir.
Ölümücül olabilir mi sorusunun cevabı; evet, az sayıda olsa da ölümcül olabilir. Mpox ile enfekte olan kişilerin yüzde 0,1 ila yüzde 10'u hayatını kaybediyor.
Şu sayıp sıralamaya çalıştığım durum tespiti, DSÖ tarafından yapılıyor. Karşımızdaki vaziyet bu. Türkiye’de konuyla ilgilenen enfeksiyon hastalıkları uzmanları enteresan bir şey söylüyor. Türkiye’de 1980 yılına kadar çocuklara çiçek aşısı yapıldığına işaret ederek, “O aşıyı olanlar yaklaşık yüzde 80 virüse karşı korunuyor. Zira Mpox ile daha önceleri dünyada görülen çiçek hastalığı aynı kökten geliyor. Bulaş yoğunluğu da Kovit-19’da olduğu gibi aynı değil. Yeniden kapanmayı gerektirecek bir durum söz konusu olamaz.
Şimdilik Maymun Çiçeği ile ilgili bilmeniz gerekenler bunlar. Hepinize sağlıklı günler dilerim.
