Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı, her yıl 19 Mayıs tarihinde kutlanan, Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin resmî bayramıdır. 19 Mayıs 1919'da Mustafa Kemal Atatürk Bandırma Vapuru ile Samsun'a çıkmıştır ve bu gün, İtilaf Devletleri'nin işgaline karşı Türk Kurtuluş Savaşı'nın başladığı gün kabul edilir. Atatürk bu bayramı Türk gençliğine armağan etmiştir. Uzun yıllar ‘Gençlik ve Spor Bayramı’ adıyla kutlanan bayram, ‘Atatürk Yılı’ kabul ve ilan edilen 1981'de dönemin Devlet Başkanı Kenan Evren tarafından yapılan değişiklikle ‘Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı’ adını almıştır.
Gençlik ve Spor Bayramı ilk defa 1926 yılında ‘Gazi Günü’ adı altında Samsun'da kutlanmış, 24 Mayıs 1935'te ‘Atatürk Günü’ adı altında resmiyet kazanmıştır. Beşiktaş'ın girişimleriyle Fenerbahçe Stadı'nda kutlanan bu ilk 19 Mayıs, Galatasaray ve Fenerbahçeli yüzlerce sporcunun da katılımıyla bir spor günü hâline gelmiştir. Bu organizasyondan bir süre sonra gerçekleşen Spor Kongresi'nde söz alan Beşiktaş Kurucu Üyesi Ahmet Fetgeri Aşeni, kutlanan Atatürk Günü'nün tüm gençliğe mal edilebilmesi için ‘19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramı’ adı altında her yıl yapılmasını teklif etmiştir. Kongrede oylanan bu öneri kabul edilmiş ve Atatürk'ün de onayıyla yasalaşmıştır. 19 Mayıs, 20 Haziran 1938 tarihli kanunla ‘Gençlik ve Spor Bayramı’ adını almıştır.
12 Eylül Darbesi ile yönetime gelen Kenan Evren başkanlığındaki Millî Güvenlik Konseyi, Atatürk'ün doğumunun yüzüncü yılı olan 1981 yılını kanun çıkararak ‘Atatürk Yılı’ kabul ve ilan etti. Kutlamalar kapsamında ‘Gençlik ve Spor Bayramı’nın adı da ‘Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı’ olarak değiştirildi.
19 Mayıs 1919, ‘Ya istiklal ya ölüm!’ düşüncesiyle yürütülen Türk Kurtuluş Savaşı’nın başlangıcı olarak tarihe geçmiştir. Atatürk, bağımsızlık ve aydınlanma meşalesini yaktığı bugünü ‘Gençlik ve Spor Bayramı’ olarak Türk gençliğine armağan etmiştir.
Samsun, işgal kuvvetleri için önemli noktalardan biriydi. Stratejik bakımdan büyük öneme sahipti ve Karadeniz’den Orta Anadolu’ya açılan en rahat ve güvenilir bir kapıydı. İngilizler 9 Mart 1919 tarihinde Samsun’a askerî birlik çıkarmışlardı.
19 Mayıs, Milli Mücadele’nin ilk fitilini ateşleyen büyük bir eylemdir, hakettiği gibi değeri anlaşılmalı ve kutlanmalıdır. Bayramımız kutlu olsun...
