Siyasi partilerin teşkilat yapısında il başkanlığı hep önemini korumuştur.
Ülkemizde uygulanan temsili demokrasinin çoğulcu seçim sisteminde zaman zaman seçim barajı ve oranlar değişmiştir. En temel değişiklik ise Cumhurbaşkanlığı hükümet etme sistemi ile partili bir cumhurbaşkanı dönemine geçiş ile yapılmıştır.
Bu sistem ile çok büyük değişiklikler gelmiş, başbakanlık kalkmış, bakanlar kurulu doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından benirlenmeye başlamıştır.
Sistemin birçok dinamizmi değişmiş, Parlamentonun elinde bulunan ve geçmişte hükümetlerin kurulması ve çok çabuk düşmesine yol açan gensoru gibi mekanizmalar kaldırılmış ve dinamik bir yapının oluşması için kesintisiz ve verimli bir sistemin temelleri atılmıştır.
Siyasi partilerin il başkanlıklarının özgül ağırlıkları ise bu süreçte aynen devam etmiştir.
Özellikle tek partinin iktidar olduğu dönemlerde iktidar partisinin il başkanının fiili etkisi yazılı olmayan kurallarla oldukça fazladır.
*
CHP'nin tek başına iktidar olduğu İnönü'nün milli şeflik döneminde partinin il başkanı en az vali kadar yetkili ve karar mekanizmasında çok etkiliydi.
Sonraki süreçlerde ise bu etki eksilmeden devam etti. Cumhurbaşkanlığı hükümet etme sisteminde sistemin ruhunda olan verimlilik, etkinlik, hızlı karar alma sürecine uygun olarak temsil de adaletin sağlandığı bir parlamento hedeflemekteydi.
Bir ya da birkaç milletvekili ile hükümetin kurulmasında pazarlık malzemesi olmak sıradan bir vaka olarak siyasi tarihimize geçmişti.
CHP’nin iktidar olabilmek için eksik sayıda kalan milletvekillerinin tamamına bakanlık vererek transfer etmek tarihe, Güneş Motel Vakası olarak geçmişti.
*
Yeni sistemde cumhurbaşkanı olabilmek için 50 + 1 oy oranı gerektiğinden sahada fiili bir tablo oluştu. Seçmen tabanının eşilimler olarak iki ana akım da toplanmasına neden olan bu sistem ittifakları doğurdu. Sonuçta sandık seçim ve çoğulcu demokrasinin önemi bu sistemle iyice ortaya çıkmış oldu. Bir oyun bile önemli olduğu temsilde adaletin sağlanmasında tüm eşilimler kendisini ifade etme imkanı buldu. Sandık ve seçmenin önemi arttı.
*
Son dönemde oldukça çok sayıda siyasi parti kurulması ve özellikle teşkilatlanması bu gerçeği açıkça ortaya koyuyor. İşte böyle bir ortamda mecliste temsil edilebilmenin en önemli kilometre taşlarından bir tanesi teşkilatların yapılanması ve il başkanlıklarının örgütlenmesi olmuştur.
Türkiye Büyük Millet Meclisi illerden gelen milletvekili sayılarıyla oluşuyor.
“Seçim sadece seçim dönemlerinde değil seçime her an hazır olarak adım atan ve süreci yöneten partiler tarafından kazanılır.”
*
İl başkanlıklarına olan ilgi partilerinin iktidara ortak olma beklentisi ile yakından ilgilidir.
MHP il başkanı değişikliğini daha önce gerçekleştirmişti.
İYİ Parti ve CHP ise geçtiğimiz günlerde yeni il başkanını belirledi.
AK Parti’nin ise bu günlerde yeni il yönetimini belirlemesi bekleniyor.
*
Partiler il başkanı ve yönetimi ile sahaya çıkarlar. Burada birlik ve beraberlik başarıda önemli rol oynar. Tek ses olamamış il yönetimi seçmeni nasıl parti programı doğrultusunda enforme edecektir. İl başkanlığı seçiminde kırıp dökerek, dayatarak partiye emeği geçmiş olanları yok sayarak ve partiden kopuşlara neden olarak koltuğa oturanlar kendi partisi içerisinde insanları kucaklayamazken seçmeni nasıl kucaklayacak. CHP seçiminde olduğu gibi.
*
Seçime doğru önemli hamlelerden biri daha tamamlanıyor.
Doğru yapıldığı kadar kazanılan, yanlış yapıldığı kadar kaybedilen bir hamle bu.
GÜNÜN SÖZÜ
Ay Doğurmuyorsa yüzüne,
Güneş vurmuyorsa pencerene,
Kabahati ne güneşte ne de ayda ara!
Gözlerindeki perdeyi arala!
Hz Mevlana
